Tinea+versicolor

ไม่ได้ผลเป็นมากให้
 * โรคเกลื้อน (Pityriasis versicolor, Tinea versicolor) **
 * Qx Rx**:
 * Nizoral/seisun shampoo** ฟอกทั้งตัวทิ้งไว้ 15 นาที วันละครั้ง 2-4 สัปดาห์ or
 * 20% sodium thiosulfate **ทาวันละ 2 ครั้ง 2-4 สัปดาห์
 * Ketoconazole** 200mg oral 10-14 วัน หรือ 400-800 mg ครั้งเดียว

**นิยาม** Pityriasis versicolor เป็นโรคเชื้อราที่พบได้บ่อยในประเทศภูมิอากาศร้อนชื้น เกิดจากเชื้อรากลุ่มยีสต์ // Malassezia furfur // ซึ่งเป็น เชื้อราที่พบได้เป็นปกติอยู่บนหนังกำพร้า

เป็นดวงขาว น้ำตาล ดำหรือแดง ขอบเขตชัดเจน และมีขุยบาง ๆ พบบ่อยที่บริเวณลำตัว ต้นแขน และต้นขา ถ้าส่องดูผื่นด้วย Wood’s light จะเรืองแสงเป็นสีเหลืองทอง (golden-yellow fluorescence) ที่บริเวณผื่นในบางราย
 * การวินิจฉัย **
 * 1. ลักษณะทางคลินิก **
 * ดูรูปผู้ป่วย click ที่นี่ **

2.1 ขูดขุยย้อมด้วย 10%โปแตสเซียม- ไฮดรอกไซด์ ผสมหมึกดำหรือใช้ scotch tape แปะขุยจากบริเวณผื่นแล้วย้อมด้วย methylene blue จะพบลักษณะ **short, fragmented hyphae และ round to oval budding yeast cells**  2.2 การเพาะเลี้ยงเชื้อ ไม่จำเป็นต้องทำเพื่อการวินิจฉัย
 * 2. การตรวจทางห้องปฏิบัติการ **
 * KOH: ****spaghetti and meatballs** คือพบ hyphae และ ยีสต์


 * การรักษา **

ได้แก่ ยาทาซึ่งแต่ละชนิดให้ผลใกล้เคียงกัน การเลือกใช้ยาขึ้นอยู่กับความสะดวก ราคา และ การกระจายของผื่นว่าเป็นมากน้อยเพียงใด ยาทาได้แก่ **ก. กลุ่มยาสระผมฆ่าเชื้อรา** ใช้ฟอกทั่วตัวทิ้งไว้ 15 นาที วันละครั้ง ติดต่อกัน 2 - 4 สัปดาห์ ได้แก่ - 2.5% selenium sulfide shampoo - 1 - 2% zinc pyrithione shampoo - 2% ketoconazole shampoo **ข. 20% sodium thiosulfate** หรือ 40 - 50% propylene glycol ทาทั้งตัววันละ 2 ครั้ง ติดต่อกันนาน 2 - 4 2. การรักษาทางเลือก (Alternative treatment) 2.1 ยาทาต้านเชื้อรากลุ่ม imidazole เนื่องจาก ยากลุ่มนี้มีราคาแพงและโรคเกลื้อนต้องทาเป็นบริเวณกว้างทำให้สิ้นเปลือง จึงไม่แนะนำให้ใช้ 2.2 ยารับประทานใช้ในรายที่เป็นมากทั้งตัว ไม่ตอบสนองต่อยาทา ไม่สะดวกที่จะใช้ยาทาหรือ เป็นซ้ำบ่อย ๆ ยาในกลุ่มนี้ได้แก่ **ketoconazole วันละ 200 มก. 10-14 วัน** **หรือ 400-800 มก. รับประทานครั้งเดียว หลังอาหารทันที** แต่ควรระวังในผู้ป่วยที่มีโรคตับ (ดูในบทส่งท้าย)
 * 1. การรักษามาตรฐาน (Standard treatment) **


 * ข้อแนะนำสำหรับผู้ป่วย **

- แนะนำให้ใส่เสื้อผ้าที่ระบายอากาศได้ดี เช่น ผ้าฝ้าย - หลังออกกำลังกายควรเช็ดเหงื่อให้แห้ง และเปลี่ยนเสื้อผ้าหรืออาบน้ำทันที

เนื่องจากโรคเกลื้อนมักเกิดซ้ำได้ นอกจากการปฏิบัติตนดังกล่าวข้างต้นแล้ว ในบางราย อาจจำเป็นต้องให้การรักษาเพื่อป้องกันการกลับเป็นซ้ำ ได้แก่ 1. **ยาทามาตรฐาน** กลุ่มยาสระผมฆ่าเชื้อรา เช่น แชมพูผสม selenium sulfide, ketoconazole ฟอกตัวสัปดาห์ละครั้ง 2. **ยารับประทาน** ในรายที่แพ้ยาทาหรือไม่ สะดวกที่จะใช้ยาทาจะพิจารณาให้ Ketoconazole sig. 400 มก. เดือนละ 1 ครั้ง หรือวันละ 200 มก. ติดต่อกัน 3 วัน เดือนละครั้ง
 * การติดตามผลการรักษา **