Syphilis

**ระยะหลัง** Benzathine pen.2.4 mu im/wk*3 wk
 * Syphilis **
 * Qx Dx: แผลริมแข็ง ไม่เจ็บ ออกดอกผื่นทีฝ่ามือฝ่าเท้า **
 * LAb: VDRLหรือRPR, FTA-ABS/TPHA **
 * Rx:**
 * ระยะแรก** Benzathine pen.2.4 mu im once

เกิดจากเชื้อ //Treponema Pallidum //เป็นเชื้อกลุ่ม spirochete bacteria บิดเป็นเกลียว ย้อมติดสีแดงไม่ชัดเจน(atypical gm negative) **การเพาะเชื้อ** เพาะแบบธรรมดาไม่ได้ เชื้อไม่ขึ้นใน artificial media และ tissue culture ต้องเพาะในอัณฑะกระต่าย เชื้อไม่อดทน ชอบอยู่ที่ชื้น แห้งก็ตาย อยู่นอกร่างกายในอุณหภูมิห้องได้ 2-3 ชั่วโมง ถูกทำลายได้ด้วยสบู่และน้ำยาฆ่าเชื้อ **ระยะฟักตัว** 2-4 สัปดาห์ หรือ นานได้ถึง 3 เดือน มักติดต่อในระยะที่ 1 และ 2 ส่วน 3 น้อย เชื้อมีอยู่มากในแผลหรือน้ำเหลืองผู้ป่วยระยะ primary และ secondary sy. ส่วนระยะสามมักไม่ติดต่อ เชื้อไชทะลุผ่านเยื้อเมือกได้ หรือมีบาดแผลเปิด หรือได้รับเลือดหรือส่วนประกอบของเลือด <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">ติดต่อได้ดังนี้ <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">1.ผ่านเยื่อเมือก ทางเพศสัมพันธ์ จูบปาก กับผู้เป็นโรคในระยะ 1 หรือ ติดจากน้ำเหลืองผิวหนังผู้เป็นโรคระยะ 2 <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">2.ทางผิวหนังสัมผัสกับผู้มีเชื้อ แผลที่ปาก <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">3.ติดจากแม่ไปสู่ลูกทางรกได้ <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">4.สัมผัสเลือดหรือน้ำเหลืองเข้าทางบาดแผล การให้เลือด __**<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">ระยะแรก ****<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">Primary syphilis **__ <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">ระยะแผลริมแข็ง พบ Chancre แผลริมแข็ง <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> ขอบแผลแข็งเรียบ ไม่เจ็บ <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">เกิดหลังสัมผัสโรค 10-30 วัน ส่วนใหญ่พบเป็นสัปดาห์ที่ 3 หลังสัมผัส เป็นอยู่ 2-3 วัน หายได้เองอาจทิ้งรอยแผลเป็นไว้ ลักษณะแผล <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> เริ่มจากตุ่มเล็ก 2-4 mm แล้วขยายแตก ออกเป็นแผลกว้างรูปไข่ วงรี มักมีแผลเดียว ขอบเรียบแข็ง แผลก้นสะอาด พื้นแผลมีน้ำเหลืองปนเลือดเล็กน้อย ก้นแผลแข็ง ไม่เจ็บ ต่อมาเชื้อจะเข้าที่ต่อมน้ำเหลืองขาหนีบ จึงพบต่อมน้ำเหลืองไกล้เคียงโตได้ แผลหายได้เองโดยไม่ต้องรักษา พบได้ที่ <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">พบได้ที่อวัยวะเพศ อัณฑะ รอบทวารหนัก ริมฝีปาก ลิ้น ทอนซิล ผิวหนัง หัวนม ได้ ผู้หญิงอาจพบที่ปากมดลูก ช่องคลอดได้ จึงทำให้ติดเชื้อโดยไม่รู้ตัว __**<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">ระยะสอง ****<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">Secondary syphilis **__<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">ระยะออกดอก <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">อาการจะเกิดใน 6 สัปดาห๋-6เดือนหลังรับเชื้อ หรือ หลังแผลหาย 1-5 สัปดาห์ เชื้อกระจายเข้าต่อมน้ำเหลืองทั่วตัว และเข้ากระแสเลือด มีผื่นเต็มตัว ผื่นแดง เชื้อกระจายทั่วตัว ไข้หนาวสั่น ต่อมน้ำเหลืองโตทั่วร่างกาย ปวดข้อปวดกระดูก โลหิตจาง ผมร่วงเป็นหย่อมๆหรือทั่วศีรษะ ผื่นอาจขึ้นเป็นสัปดาห์เป็นเดือน ระยะนี้หายได้เอง แต่อาจกลับมีอาการได้อีกใน 1-4ปี <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">ลักษณะผื่น น้ำตาลแดง คล้ายเป็นจ้ำ นูนกระจายทั่วตัว **สำคัญคือจะพบที่ฝ่ามือฝ่าเท้าด้วย ไม่คัน** อาจมีเนื้อตายเป็นหย่อม บางรายอาจไม่ผื่นก็ได้ พบ condyloma lata ที่อับชื้นรักแร้ อวัยวะเพศ ทวารหนัก ขาหนีบ ผื่นอาจมีหลายแบบได้ เช่น ผื่นราบเล็ก ผื่นนุนคลำเป็นไต ตุ่มหนองแตกเป็นแผล <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">ระยะนี้ติดต่อง่าย ตรวจทางห้องปฏิบัติการจะพบเลือดบวกสูงมาก ถ้าไม่รักษาต่อมาเชื้อจะอยู่ใน ระยะสงบ __**<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">ระยะแฝงช่วงแรก **__**<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">__Early latent sy__. ** <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">ช่วง 2 ปีแรกหลังรับเชื้อ ไม่มีอาการแสดงของโรคแต่ตรวจได้ทางห้องปฏิบัติการ เรียกเลือดบวก ผู้ป่วยอาจหายได้เอง หรือ กลับมีอาการแสดงได้อีก
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">เชื้อ **
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">ความทนของเชื้อ **
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">การติดต่อ **
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">เส้นทางติดต่อ **
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">อาการ **
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">1.Early syphilis **<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">กลุ่มอาการที่เกิดใน 2 ปีแรกหลังการติดเชื้อ
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">(Latent **<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">กินเวลา 2-30 ปี ไปหลบซ่อนตามอวัยวะต่างๆหลายปี ไม่มีอาการของโรค แต่ตรวจเลือดให้ผลบวกเท่านั้น ไม่มีอาการอื่น แต่อาจเกิดผื่นขึ้นได้บ้าง สามารถติดเชื้อจากแม่สู่ลูกได้ **<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">) **

__**<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">Late latent syphilis **__<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">ไม่มีอาการ และ 50-70% ไม่มีอาการเลยตลอดชีวิต อาจมี่เชื้อแฝงหรืออาจหายจากโรคได้เอง ทราบโดยการตรวจเลือด __**<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">Tertiary sy. **__<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">หรือ late stage ระยะสาม เป็นหลังระยะแรก 3-22 ปี เป็นระยะที่เชื้อแฝงแสดงอาการออกมา พบ 40% ของผู้ที่ไม่ได้รับการรักษา เป็นระยะทำลายอวัยวะต่างๆ ระยะนี้ตรวจเลือดจะให้ผลลบร้อยละ 30 __<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">มีอาการ 3 กลุ่มสำคัญ __ <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">-__Gumma__ ที่ ผิวหนัง กระดูก ตับ อวัยวะอื่นๆ เกิดจากปฎิกิริยาทางภูมิคุ้มกันต่อเชื้อ พบก้อนเนื้อแข็ง (gammas) ก้อนเนื้อเปื่อยที่ ท้อง ปอด อวัยวะเชิงกราน กระดูก แผลที่ผิวหนัง ตาบอด เนื้อจมูกถูกทำลาย หูหนวก ใบหน้าผิดรูป ทำให้อวัยวะเสื่อมถูกทำลาย <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">-__Cardiovascular syphilis__ มีพยาธิสภาพที่ระบบหัวใจและหลอดเลือด เชื้อเข้าทำลายเรื่อยๆโดยเฉพาะ aorta ลิ้นหัวใจรั่ว หลอดเลือดแดงใหญ่โป่งพอง หัวใจวาย <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">-__Neurosyphilis__ ติดเชื้อในระบบประสาทส่วนกลาง อาจไม่มีอาการหรือมีอาการทางสมองและเยือหุ้มสมอง เล็กน้อยถึง pararesis ตัวอย่างเช่น ปวดตามแขนขา, tebes dorsalis(หลับตายืนล้ม), เดินท่าผิดปกติเดินลากขา เข่าเสือม(Charcot knee hoint) ถึงวิกลจริตได้
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">2. ****<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">Late syphilis **<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">ระยะหลังการติดเชื้อไปแล้ว 2 ปี

<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">1.ตรวจหนองและน้ำเหลือง โดยวิธี Darkfield test ดูเชื้อจากแผล ตุ่มหนองตรวจได้ในระยะ 1-2 <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">2.ตรวจเลือดหาภูมิคุ้มกัน <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">- **VDRL**(Veneraeal disease research laboratory) หรือ **RPR**(rapid plasma reagents) <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> **ใช้ตรวจวินิจฉัยและติดตามผลการรักษาโดยดู titer ที่ลดลง 4 เท่า หากรักษาหาย titer จะลดลงเรื่อยจนหมด ตรวจที่ 0-3-6-12เดือน** ต้องระวังผลบวกลวงในกรณี TB, leprosy, viral hepatitis,โรค autoimmune ,คนท้อง, คนแก่ และผู้ติดยา หากผลบวกต้องตรวจยืนยัน <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">**หาก ตรวจ titer สูงมากโดยเฉพาะ >1:8 มักเป็นของจริงไม่ลวง, หาก <1:8 มี 10% ผลบวกปลอม** <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">ตรวจจำเพาะเจาะจง
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">การวินิจฉัย **
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">ตรวจไม่จำเพาะเจาะจง **
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">- FTA-ABS <span style="background-color: #ffffff; font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">(Fluorescent Treponemal Antibody Absorption Test) <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">หรือ MHA-TP <span style="background-color: #ffffff; font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">(Microhemagglutination-Treponema Pallidum) **
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">ระวังหากให้ผลบวกหลอกได้ในผู้ที่รักษาแล้ว **
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">ตรวจน้ำไขสันหลัง CSF test ในรายสงสัยติดเชื้อในระบบประสาท **

__1.Early sy__ : ระยะแรก,สอง,แฝง 2 ปีแรก: <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">ทางเลือก
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">การรักษา **
 * <span style="background-color: #ffffff; font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">Benzathine penicillin injection 2.4 million units (single dose) แบ่งข้างละ 1.2 mu **
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">*รักษาคู่ด้วยแม้ไม่มีอาการ **
 * <span style="background-color: #ffffff; font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">Doxycycline(100 mg) orally bid pc * 14 days or **
 * <span style="background-color: #ffffff; font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">Tetracycline(500 mg) orally qid pc *14 days **
 * <span style="background-color: #ffffff; font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">Erythomycin(500 mg) orally qid pc *14 days **
 * <span style="background-color: #ffffff; font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">กรณี HIV รักษาเหมือนเดิม แต่ผู้เชี่ยวชาญแนะนำว่าอาจให้ตรวจ CSF หรือให้ยาแบบระยะหลัง **

<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">__2.Late sy__. ระยะแฝง-สาม: <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">ทางเลือก
 * <span style="background-color: #ffffff; font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">Benzathine penicillin G injection 2.4 million units every week for 3 weeks **
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">*รักษาคู่ด้วยหากผลเลือดผิดปกติ **
 * <span style="background-color: #ffffff; font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">Doxycycline(100 mg) orally bid pc * 28 days or **
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">Tetracycline <span style="background-color: #ffffff; font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">(500 mg) orally qid pc *28 days **
 * <span style="background-color: #ffffff; font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">Erythomycin(500 mg) orally qid pc *28 days **

<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">__3.Neurosyphilis__: <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">ทางเลือก <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">กรณีแพ้ยา pencillin
 * <span style="background-color: #ffffff; font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">Aqueous crystalline penicillin G18-24 mu IV per day for 10-14 days **
 * <span style="background-color: #ffffff; font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">Sig. 2-4 mu iv q 4 hr * 14 day **
 * <span style="background-color: #ffffff; font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">Procaine penicillin injection 2.4 million units each day with probenecid 500 mg orally four times per day, both for 10-14 days **
 * <span style="background-color: #ffffff; font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">Doxycycline( **200 mg**) orally bid pc * 28 days or**
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">Tetracycline <span style="background-color: #ffffff; font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">(500 mg) orally qid pc *28 days **
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">*รักษาคู่ด้วยหากผลเลือดผิดปกติ **

__<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">4. Sy. In pregnancy __ <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> **<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">รักษาเหมือนกัน กรณีแพ้ pen. ให้ **
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">Erythromycin 500 mg qid pc*30day แต่ไม่สามารถรักษาการติดเชื้อเด็กในครรภ์ได้ **

__<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">5. Congenital sy. __
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">PGS 50000u/kg/dose iv q 12 hr ในอายุเด็ก 1-7 day, q 8 hr เด็กมากกว่า 7 วัน รวม 10 วัน **
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">กรณีรักษาแม่ตั้งครรภ์แล้วแต่มีปัญหาติดตามเด็ก ให้รักษาเลย **
 * <span style="background-color: #ffffff; font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">Benzathine penicillin G 50000 <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> u/kg/dose im dose เดียว **

__<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">การติดตาม __
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">3,6,12 เดือนตรวจซ้ำและทุกปี **

__<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">ล้มเหลวดูอะไรบ้าง __ <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">การรักษาซ้ำ
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">1.อาการไม่ดีขึ้น หรือเป็นซ้ำอีก **
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">2.VDRL/RPR **เพิ่ม**ตั้งแต่ 4 เท่าขึ้นไป**
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">3.VDRL/RPR **ลดน้อยกว่า **4 เท่า หรือ titerตั้งแต่ 1:8 ขึ้นไป หลังรักษาไป 1 ปี**
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">1.ตรวจ HIV **
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">2.ดูว่าเป็นใหม่หรือของเก่า หากแยกไม่ได้ รักษา Ben.Pen.G 2.4 mu im/wk*3 รักษาคู่ด้วย **
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">3.HIV ควรตรวจ CSF ด้วย **
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">4.รักษาล้มเหลว ตรวจ CSF ด้วยเนื่องจากอาจเป็น neuro sy. **


 * Ref.****

<span style="background-color: #ffffff; color: #dd4b39; font-family: arial,sans-serif; font-size: medium;">__200609010__ <span style="background-color: #ffffff; color: #1e0fbe; font-family: arial,sans-serif; font-size: medium;">__.pdf - คณะเทคนิคการแพทย์__ <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt; line-height: 1.5;">[] <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt; line-height: 1.5;">[]
 * <span style="font-family: arial,sans-serif; font-size: medium; line-height: 1.5;">[|UK National Guidelines on the Management of Syphilis 2008 - BASHH] **