Iron+deficiency+anemia


 * Iron deficiency anemia **
 * Qx Dx **: MCV ↓ ,MCHC ↓ , RDW ↑ , Ferritin ↓ ,TIBC ↑
 * Qx Rx **: FBC 1*3 pc, Hb ↑ 2g/dl in 4 wk

เป็นภาวะซีด เนื่องจากเหล็กสะสมลดลง
 * นิยาม ****IDA **

 **-Soluble form : Ferritin** เป็นส่วนใหญ่ จะอยู่ในเซลล์ พบใน serum เพียงเล็กน้อย  **-Insoluble form : Hemosiderin** เป็นส่วนน้อย ย้อมติด prussian blue ส่วน ferritin ย้อมไม่ติด
 * เหล็กสะสม ** มี 2 แบบ

<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">**Hemosiderin** เป็น long term storage form ปล่อยเหล็กยากกว่า ferritin <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">**Ferritin/hemosiderin** จะแปรผกผันกัน iron storeสูง Hemosiderinจะสูง iron storeต่ำ ferritinจะสูง

<span style="font-family: Tahoma,sans-serif;">**การขนส่ง** <span style="font-family: Tahoma,sans-serif;">ปกติเหล็กจะถูกจับและขนส่ง <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; line-height: 1.5;">โดย tranferrin ในกระแสเลือดไม่ลอยอิสระ <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; line-height: 1.5;">ร่างกายขาดเหล็กต้องสร้าง transferrin เพิ่มขึ้น เพื่ือเพิ่มความสามารถในการจับเหล็ก


 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">ปริมาณเหล็กในร่างกาย **

<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> ปริมาณเหล็กในร่างกายทั้งหมด = 4,000 mg <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> Red blood cell = 1,800 mg <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> Liver = 1,000 mg <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt; line-height: 1.5;">macrophage(600mg) = 600 mg <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> muscle myoglobin = 300 mg <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> bone marrow = 300 mg <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> tranferrrin = 3 mg <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">ร่างกายเราสูญเสียเหล็กวันละ 1-2 mg

<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> การดูดซึมเหล็กจากอาหารได้ประมาณ 10-20% ของปริมาณเหล็กในอาหาร <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> ปริมาณเหล็กในอาหารที่ผู้ชายต้องได้รับประมาณ 10 gm,หญิงวัยเจริญพันธุ์ 15 gm <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">รูปแบบ ของ Heme-Fe ดูดซึมได้ดีที่สุด(เนื้อ หมู ปลา ไก่) <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">รูปแบบ ของ non-Heme-Fe ดูดซึมได้ไม่ดี(ผัก พืช)
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">การดูดซีม **

<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">1.ร่างกายมีความต้องการเพิ่ม : ตั้งครรภ์ เด็กกำลังโต <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">2.กินไม่พอ : ภาวะทุพโภชนาการ กินน้อย ไม่พอกิน <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">3.ดูดซึมน้อย : chronic disease, malabsorbtion, short bowel etc. <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">4.เสียเลือด : จากโรค(PU,esophagitis,colon cancer, hook worm…) จากยา(ASA, NSAID…) ให้เลือด(Blood donor)
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">สาเหตุ ****<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">IDA **

<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> ซีด เพลีย ไม่มีแรง สับสบ เด็กไม่โต <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> อื่นๆ อาการของ chronic blood loss <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> ลิ้นเลี่ยน(grossitis)เล็บเป็นช้อน(spoon nail)angulat stomatitis(ขาดอาหารB12)
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">อาการและอาการแสดง **


 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">Diagnosis **<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">ใช้ CBC, serum ferritin, TIBC 3 ตัวก็พอ

<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> HB male< 13 g/dl, female < 12 g/dl เด็ก 2-8ปี <11g/dl <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> MCV < 80 fl (microcyte) = Hct/RBC count <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> MCHC < 31-37 g/dl (hypochromic) = Hb/Hct <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> RDW > 11.5-14.5% ความแปรปรวนของขนาดเม็ดเลือดแดง
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">1. ****<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">CBC **

<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> __Serum ferritin < 30 mcg/l__ ค่านี้จะเปลี่ยนแปลงก่อนค่าอื่น <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> แต่มีข้อจำกัด อาจถูกกระทบด้วย ภาวะ inflammation, malignancy, cirrhosis etc. ทำให้ ferritin สูงขึ้น <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> __TIBC(total iron binding capacity) สูงขึ้น__ ปกติ 250-460 mg/dl <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt; line-height: 1.5;">= unsaturated iron binding capacity+ serum iron(sat.iron.binding.cap.)
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">2. ****<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">Iron study **

<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">คือความสามารถในการจับเหล็ก ซึ่ง <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt; line-height: 1.5;">ก็คือปริมาณ transferrin ที่อิสระและที่จับกับเหล็กนั้นเอง

__<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt; line-height: 1.5;">Serum Iron น้อยลง __<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt; line-height: 1.5;"> ปกติ 50-150 mcg/dl ค่านี้จะเปลี่ยนแปลงตามหลัง ferritin และ TIBC <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> = iron ที่จับกับ transferrin การวัดระวัง diurnal variation สูงเช้า ต่ำบ่าย

__<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">CHr __<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> reticulocyte hemoglobin content วัดปริมาณ Hb ใน reticulocyte <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> < 28 pg in adult, <26 pg in child <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> __ZnPP__ zine portoporphylin เมื่อขาดเหล็ก สังกะสีจะเข้า chelate กับ portoporphylin แทน <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> สูงขึ้น ปกติ 16-65 mcg/dl ใน thalassemia ค่า ZnPP ปกติ <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> __sTfR__ serum transferrin receptor สะท้อนจำนวน transferrin recepture ของ immature RC ในไขกระดูก <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> สูงขึ้นเป็น 10-15 mg/l ปกติ 5-8.3 mg/l by ELISA __<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> Bone marrow biopsy __<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> มักไม่ทำกัน
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">3. Test อื่นๆ **

<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt; line-height: 1.5;">1. Oral iron therapy <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt; line-height: 1.5;">- forrous sulfate(300mg เหล็กมี 60 mg) <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt; line-height: 1.5;"> sig. 1*3 pc Hb ↑ <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt; line-height: 1.5;">2g/dl in 4 wk <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt; line-height: 1.5;"> site effect คลื่นไส้ อาเจียน ท้องเสีย/ผูก <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt; line-height: 1.5;">2. Parenteral iron therapy สำหรับ ผู้ป่วยกินไม่ได้ มีปัญหาการดูดซึม หรือกินเหล็กแล้วไม่ได้ผล <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">-iron dextran <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">-sodium ferric gluconate(SFG) <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">-Iron sucrose
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">การรักษา **

<span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;"> 1. Iron and IDA : srinagarind med j 2006; 21(2) 138-142 <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">2. Iron metabolism: docstoc
 * <span style="font-family: Tahoma,sans-serif; font-size: 10pt;">Ref. **